Terug naar home

Wetgeving & Overheidsbeleid

ABRO 2026 — Algemene Beveiligingseisen voor Rijksoverheidsopdrachten
Beveiligingseisen voor leveranciers die werken met Te Beschermen Belangen van de Rijksoverheid en politie. Vervangt ABDO 2019. Vastgesteld december 2025.
Staatscourant 2025, nr. 42214 · Ministerie van Defensie & BZK
Wetgeving
PDF
ABDO 2019 — Algemene Beveiligingseisen voor Defensieopdrachten
Voorganger van ABRO 2026. Gold alleen voor opdrachten van het Ministerie van Defensie. Blijft gelden voor bestaande contracten.
Versie 1.1 · November 2019 · Ministerie van Defensie
Wetgeving
Link
Cyberbeveiligingswet (Cbw) — Nederlandse implementatie NIS2
Nederlandse vertaling van de EU NIS2-richtlijn. Maakt cybersecurity wettelijk verplicht voor overheidsorganisaties en essentiële diensten. Verwacht Q2 2026.
Tweede Kamer · Ministerie van Justitie en Veiligheid
Wetgeving
Link
BIO 2.0 — Baseline Informatiebeveiliging Overheid
Verplicht normenkader voor informatiebeveiliging bij alle Nederlandse overheidsorganisaties. Versie 1.3 gepubliceerd maart 2026. Juridisch gekoppeld aan de Cyberbeveiligingswet.
Staatscourant 2026, nr. 7416 · Ministerie van BZK
OverheidNorm
Link
VIRBI 2013 — Voorschrift Informatiebeveiliging Rijksdienst Bijzondere Informatie
Regels voor de beveiliging van bijzondere (gerubriceerde) informatie bij de Rijksoverheid. Basis voor het rubriceringsstelsel.
Besluit van 1 juni 2013 · Rijksoverheid
Wetgeving
Link

Internationale Normen & Standaarden

ISO/IEC 27001:2022 — Informatiebeveiligingsmanagementsystemen
Internationale norm voor het opzetten, implementeren en onderhouden van een ISMS. Certificeerbaar. Annex A bevat 93 beheersmaatregelen.
ISO · Derde editie · Oktober 2022
Norm
ISO
ISO/IEC 27002:2022 — Beheersmaatregelen voor informatiebeveiliging
Referentie-set van 93 beheersmaatregelen in 4 thema's: Organisatorisch, Mensen, Fysiek, Technologisch. Ondersteunt ISO 27001.
ISO · Derde editie · Februari 2022
Norm
ISO
ISO 45001:2018 — Managementsystemen voor gezondheid en veiligheid op het werk
Internationale norm voor arbeidsveiligheid. Relevant voor fysieke beveiligingsmaatregelen en personele veiligheid.
ISO · Eerste editie · Maart 2018
Norm
ISO
EN 50131 — Alarmsystemen / Inbraakbeveiligingssystemen
Europese norm voor inbraakalarmsystemen. Definieert beveiligingsgraden 1-4 voor detectie, signalering en alarmopvolging.
CENELEC · Meerdere delen
Norm
EN 50600 — Datacenter faciliteiten en infrastructuur
Europese norm voor ontwerp, bouw en beheer van datacenters. Relevant voor fysieke beveiliging van IT-infrastructuur.
CENELEC · Meerdere delen
Norm

NAVO & EU Beveiligingsbeleid

NAVO Beveiligingsbeleid — C-M(2002)49
Het overkoepelende NAVO-beveiligingsbeleid dat de basis vormt voor de bescherming van gerubriceerde informatie binnen het bondgenootschap. Definieert de rubriceringsniveaus NATO RESTRICTED, NATO CONFIDENTIAL, NATO SECRET en COSMIC TOP SECRET.
NAVO · Oorspronkelijk 2002, meerdere revisies
Beleid
NATO
EU Beveiligingsregels — Besluit 2013/488/EU
Beveiligingsregels van de Raad van de EU voor de bescherming van gerubriceerde EU-informatie. Definieert EU RESTRICTED, EU CONFIDENTIAL, EU SECRET en EU TOP SECRET.
Raad van de Europese Unie · 23 september 2013
Beleid
EUR-Lex
NATO CCDCOE — Cooperative Cyber Defence Centre of Excellence
NAVO-kenniscentrum voor cyberdefensie in Tallinn, Estland. Ontwikkelt doctrine, trainingen en onderzoek op het gebied van cyberoperaties en -verdediging.
NAVO · Tallinn, Estland
Organisatie
CCDCOE
Equivalentietabel Rubriceringen
De ABRO hanteert Nederlandse rubriceringen die overeenkomen met NAVO- en EU-equivalenten: Dep.V = NATO RESTRICTED = EU RESTRICTED, Stg.C = NATO CONFIDENTIAL, Stg.G = NATO SECRET, Stg.ZG = COSMIC TOP SECRET.
Verwerkt in FNC Tool TBB Stelsel pagina
Referentie
TBB

Cybersecurity Frameworks

NIST Cybersecurity Framework (CSF) 2.0
Risk-based framework met 6 functies: Govern, Identify, Protect, Detect, Respond, Recover. 22 categorieën, 106 subcategorieën. Breed toegepast wereldwijd.
NIST · CSWP 29 · Februari 2024 · Publiek domein
Framework
NIST
NIST SP 800-61 Rev. 3 — Incident Response
Richtlijnen voor incident response, gekoppeld aan CSF 2.0. Vervangt het klassieke 4-fasenmodel met een CSF-geïntegreerde aanpak.
NIST · April 2025 · Publiek domein
Framework
NIST
CSA Cloud Control Matrix (CCM) v4
Cloud Security Alliance framework voor cloudbeveiliging. 17 domeinen, ~197 controls. Specifiek gericht op cloudservices en SaaS/PaaS/IaaS.
Cloud Security Alliance · Versie 4
Framework
CSA
Diamond Model of Intrusion Analysis
Analytisch model voor het beschrijven van cyberinbreuken via 4 componenten: Adversary, Capability, Infrastructure, Victim. Ontwikkeld door Caltagirone, Pendergast & Betz.
2013 · Center for Cyber Intelligence Analysis and Threat Research
Model
PDF

Technische Bronnen

JSCU Logging Essentials
Technische baseline van de Joint Sigint Cyber Unit Nederland voor Windows Event Logging. 194 event IDs in 16 categorieën. Richtlijnen voor centraal verzamelen via WEF/WEC.
JSCU-NL · Apache 2.0 licentie · GitHub
Open Source
GitHub
MITRE ATT&CK Framework
Kennisbank van tactieken, technieken en procedures (TTPs) van cyberaanvallers. Gebruikt in combinatie met het Diamond Model voor dreigingsanalyse.
MITRE Corporation · Continu bijgewerkt
Framework
MITRE
MITRE D3FEND
Defensieve tegenhanger van ATT&CK: kennisgraaf van detectie-, isolatie-, deceptie- en evictie-technieken, gekoppeld aan ATT&CK-techniek-IDs via "digital artifacts". 6 tactieken: Model, Harden, Detect, Isolate, Deceive, Evict.
MITRE · NSA-funded · d3fend.mitre.org
Framework
MITRE

Overheidsinstanties & Informatie

NCSC — Hoe breng ik mijn te beschermen belangen in kaart?
Praktische handleiding van het Nationaal Cyber Security Centrum voor het inventariseren van te beschermen belangen (kroonjuwelen) in 4 stappen.
NCSC · Nationaal Cyber Security Centrum
Overheid
NCSC
NBIV — Nationaal Bureau voor Verbindingsbeveiliging
Centraal aanspreekpunt voor beveiligingsvraagstukken bij gerubriceerde opdrachten. Geeft ABRO-verklaringen uit en houdt toezicht op naleving.
Onderdeel van de AIVD
Overheid
AIVD
Beveiligingseisen bij overheidsopdrachten (ABRO)
Rijksoverheid informatiepagina over beveiligingseisen bij opdrachten met risico's voor de nationale veiligheid.
Rijksoverheid.nl
Overheid
Link
Wpbr — Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus
Wet die eisen stelt aan particuliere beveiligingsorganisaties, waaronder screening van personeel. Relevant voor personele beveiliging.
Overheid.nl
Wetgeving
Wet